Derya Baykalın patiklerine mutlaka göz atmalısınız

Hamileysem ve grip olursam ne olur?
Grip belirtileriniz varsa veya grip olan birisiyle yakın temasınız olmuşsa hemen doktorunuzu arayın. Grip olan hamilelerde ciddi sağlık problemleri ortaya çıkabilir. Grip olan diğer kişilere göre hamilelerin gribi daha şiddetli seyreder. Grip olan bazı hamileler erken doğum veya şiddetli zatürree olmuşlardır. Hatta bazıları ölmüştür bile. Hamile iseniz ve grip belirtileriniz varsa çok ciddiye alın. Tavsiyeleri için hemen doktorunuzu arayın.

Gribe karşı korunmanın tek en iyi yolu grip aşısı olmaktır. Hem kendinizi hem de bebeğinizi korumak için aşı çıkar çıkmaz yaptırmalısınız. Grip aşısının anne ve bebeğin (doğumdan sonra altı aylığa kadar) her ikisini de gribe karşı koruduğu gösterilmiştir. Grip olan bir kişiyle yakın temasınız olursa hemen doktorunuzu arayın. Gribe yakalanma şansınızı azaltmak için ilaç almanız gerekebilir. Doktorunuz gribi önlemek için Tamiflu veya Relenza reçetesi verebilir. Gribi önlemek için 10 gün boyunca daha düşük doz antiviral ilaç alınır.

Hamilelerin grip aşısı olmaları güvenli mi?
Mevsimsel grip aşısı yıllardır milyonlarca kişiye yapılmıştır. Grip aşısının hamilelere veya bebeklerine herhangi bir zarar verdiği gösterilmemiştir.

Başka kimler grip aşısı olmalı?
Altı aydan daha küçük bebeklerin bakımı ile ilgilenen herkesin gribe karşı korunmak için grip aşılarını olmaları gereklidir. Buna, siz ve bebeğinizin bakımıyla ilk 6 ayda ilgilenecek her aile üyesi ve diğer kişiler dahildir. Mikropların yayılmasını önlemeye, sizin ve ailenizin sağlığını korumaya yardımcı olması için şu günlük adımları atın:

Öksürürken veya hapşırırken ağız ve burnunuzu bir mendille kapatın veya kolunuza hapşırın. Kullandıktan sonra mendili çöpe atın.
Ellerinizi ılık su ve sabunla sık sık yıkayın, özellikle öksürdükten ve hapşırdıktan sonra. Su ve sabun yoksa alkol temelli bir sıvı kullanılabilir
Gözlerinize, burnunuza ve ağzınıza dokunmaktan kaçının. Mikroplar bu şekilde yayılırlar.
Hasta kişilerle yakın temastan kaçının.
Topluluğunuzda grip olan birileri varsa vücudunuza ve kendinizi nasıl hissettiğinize ekstra dikkat gösterin. Grip olduğunuzu düşünüyorsanız hemen doktorunuzu arayın.
Hamileyseniz ve grip olan birisiyle beraber yaşıyor veya yakın temasınız varsa gribi önlemek için ilaç kullanımı hakkında doktorunuzla konuşun.
Hasta bir aile ferdine bakacak birisi için bir planınız olsun.
Parasetamol (örneğin Minoset, Parol, Vermidon), su ve dayanıklı gıdalar gibi evle, sağlıkla ve acil durumlarla ilgili erzak depolayın.

Grip belirtileri nelerdir?
Şu belirtilerin hepsi veya bir kısmına sahipseniz grip olmuş olabilirsiniz: Ateş, Öksürük, Boğaz ağrısı, Burun akıntısı veya tıkanıklığı, Vücutta ağrılar, Baş ağrıları, Titremeler, Yorgunluk, Bazen ishal ve kusma,

Hastalanırsam ne yapmalıyım?
Gribe benzer belirtileri olan bir hastalığınız olursa evde kalın, başkalarından uzak durun ve hemen doktorunuzu arayın. Eğer gerekirse gribi tedavi etmek için bir ilaç reçete edecektir. Kendinizi kötü hissediyorsanız sizi kontrol edecek birisi olsun. Bu her zaman iyi bir fikirdir.

Grip nasıl tedavi edilir?

Grip Tamiflu veya Relenza gibi antiviral ilaçlarla tedavi edilir. Antiviral ilaçlar mikropların vücudunuzda çoğalmalarını engelleyerek griple savaşırlar. Bu ilaçlar grip şikayetleriniz başlar başlamaz alınmaya başlandığı taktirde en iyi iş görürler. Bu nedenle, grip benzeri şikayetleriniz olur olmaz doktorunuzu aramanız çok önemlidir.
Eğer doktorunuz gribinizi tedavi etmek için bir antiviral reçete ederse onu 5 gün almanız gerekecektir. İlaç daha hızlı iyileşmenizi ve şikayetlerinizin hafiflemesini sağlayabilir.
Şu anda, hamile kadınlara veya doğmamış bebeklerine zararlı olduğunu gösteren hiçbir çalışma yoktur. Grip hamilelerde ağır hastalık hatta ölüme bile neden olabilir. Antiviral ilaç almak bu ciddi sonuçların önlenmesine yardımcı olabilir.
Antiviral ilaçlar gebeliğin her döneminde kullanılabilir.
Ateşi hemen düşürün. Parasetamol, hamile bir kadının ateşi düşürmek için kullanabileceği en iyi ilaçtır.
Hastayken kaybettiklerinizi yerine koymak için bol sıvı alın.
Grip olmuş birisiyle yakın bir temasınız olmuşsa doktorunuz gribi önlemeye yardımcı olması için Tamiflu veya Relenza reçetesi verebilir. Gribi önlemek için ilacı daha düşük dozda 10 gün boyunca kullanırsınız.

Hastayken bebeğimi nasıl beslemeliyim?
Eğer yapabiliyorsanız emzirin. Anne sütü bebeğiniz için mükemmel bir gıdadır. Emzirme ve anne sütünün bebeğinizin sağlığını korumasının birçok yolları vardır. Anne sütü alan bebekler emzirilmeyen bebeklere göre grip gibi enfeksiyonlara daha seyrek yakalanırlar ve daha hafif geçirirler. Grip küçük bebeklerde çok ciddi olabilir. Gribiniz varsa emzirmeyi kesmenize gerek yoktur fakat bebeğinizin hasta olmaması için çok dikkatli olmalısınız.

Parfüm seçerken mevsimsel değerleri göz önüne alın;

Baştan çıkarmak için: Yasemin
“Bu beyaz çiçek, toprak ve hafif baharatlı kokusuyla duygusal ve hatta biraz da ağır olabilir. Ayrıca her parfüme sıcaklık katıyor,” diyor parfüm uzmanı Rodrigo Flores-Roux. Araştırmacılara göre de odanıza ya da çarşaflarınıza yasemin kokusu sıkarak çok daha güzel bir uyku çekebilirsiniz.

Şaşırtıcı bir etki bırakmak için: Zambak
Parfüm uzmanı Mathilde Laurent “Çelişkileri ve zıtlıkları içeren zambak notalarına sahip bir parfüm farklı rollere bürünmeyei seven kadınlara göre,” diyor. Ortaçağ’da zambak, saflığın ve Meryem Ana’nın simgesiymiş. Fransa kralı tarafından arma olarak kabul edilmesi kullanımının yayılmasını sağlamış.

Klasik romantizm için: Gül
Tıpkı siyah küçük elbise gibi gül de zamansız bir kadınsılığa sahip. Çiçeğin temiz, hafif tatlı kokulu olması parfüm yapımında kullanılmasının en önemli nedeni. “Radikal kadınlara göre değil. Gül, romantik ve saf bir duygu veriyor ki bu da geleneksel kişiler için çok uygun,” diyor Rodrigo Flores-Roux.

Utanmaz bir seksapel için: Sümbülteber
Etkileyici, kendini belli eden, duygusal ve seksi. “Parfüm uzmanları bu hindistan cevizi gibi kremsi aromaya sahip beyaz çiçeği tarif etmek için bu sıfatları uygun buluyor,” diyor parfüm uzmanı Frédéric Malle. Dikkat çekmeyi seviyorsanız bu sizin çiçeğiniz olabilir.

Gizemli bir hava yaratmak için: Menekşe
Bu çiçek, parfümlerin içinde zaman zaman hafif ve pudramsı bazen de odunsu kokabiliyor. Yaprakları ise çimeni hatırlatan kokuya sahip. Retro bir koku arıyorsanız menekşe çiçeği olan parfümleri, daha topraksı kokuları seviyorsanız yapraklarını içerenleri tercih edin.

-Ilık su kullanmaya özen gösterin. Bol bol durulayın ve suyu sık sık değiştirin.
-Giysilerinizi sabunlu suya daldırın fakat çitilemeyin.
-Örgü elbiseleri kesinlikle sıkmayın yoksa özelliğini kaybeder ve sarkar.

Örgüleri ütülerken şunlara dikkat edin;

Örgü kıyafetleri ütülerken mutlaka ütülenecek giysinin altına nemli bir bez koyun ve onun üzerine kuru bez yayın. Kuru beze fazla baskı yapmadan ütüyü yavaşca gezdirin. Ütüyü sıcak bir şekilde örgü elbiseye direk uygulamayın ve örgü yönünün tersine ütüleme yapınız.

Tüylerden kurtulmanın yolları;

Elinizle büyük tüy yumaklarını kazağınızdan temizleyin ve daha sonra bir kıl fırçası yardımıyla örgü yönünün tersine kazağınızı fırçalayın. Kazağınız eskisi gibi temiz ve parlak olacaktır.

Stres altında bozulan kan dolaşımı, kılcal damar genişlemelerine ve varislere neden oluyor. International Hospital´dan Psikiyatri Uzmanı Dr. Ali Ayas, bilimsel araştırmalara göre uzun süre strese maruz kalan kadınların vücudunda hücrelerin daha fazla serbest radikal ürettiğini, bu zararlı maddelerin de kadınların yaşlanma sürecini hızlandırdığını belirtiyor.

Strese giren kadınların vücudunda neler olduğunu anlatan Dr. Ali Ayas, bunları şöyle sıralıyor:

� Cildi bozuyor; cilt yaşlanması ve kırışıklıklar gibi sorunlar çıkıyor.
� Cildin nem ve yağ dengesini bozuyor.
� Akneleri artırıyor ve alerjik reaksiyonlara yol açıyor.
� Stres altında ter bezleri daha fazla çalışıyor.
� Saçların dökülmesine ya da beyazlaşmasına neden olabiliyor.
� Bazı insanlarda tırnak ve saçların uzaması yavaşlıyor.
� Sinirlendiğimizde, öfke ve endişe gibi duygular bizi ele geçirdiği anda, yüz mimiklerimiz değişiyor.
� Göz, alın ve ağız çevresinde kasılmalar başlıyor.
� Dudaklar uçukluyor.
� Stres altında bozulan kan dolaşımı, kılcal damar genişlemelerine ve varislere yol açıyor.

KESİNTİSİZ STRES, KROMOZOMLARI KISALTIYOR

Aralıksız olarak devam eden stresin sağlığa zarar verdiği artık kesin olarak biliniyor. Yapılan son bilimsel çalışmalar da, insanların stres yüzünden hastalıklara niçin daha duyarlı hale geldiğini gösteriyor. Dr. Ali Ayas, uzun yıllar devam eden stresin, belli başlı beden hücrelerinin ömrünü kısaltarak, insanların daha çabuk yaşlanmalarına neden olduğunu söylüyor. Yıllarca stres altında yaşayan 58 kadını inceleyen Amerikalı bilim adamlarına göre stres altında kalan bağışık hücrelerindeki kromozom uçları, sağlıklı kadınlarınkine göre daha kısa.

DNA´nın bu bölümlerindeki uzunluk, hücrenin ne kadar süre daha bölüneceğini belirliyor. Belli bir kısalığı aştıktan sonra ise önemli genetik bilgiler yok oluyor ve hücre ölüyor. Kadınlar gündelik yaşamda ne kadar çok strese girerlerse ve stres durumu ne kadar uzun devam ederse bu kromozom uçları o denli kısalıyor, bunları tamir eden enzimin etkinliği düşüyor ve hücreler daha fazla serbest radikal üretiyor. Bu durum da yaşlanmaya yol açıyor.

STRESLİ KADIN, YAŞLANDIRAN MADDELER ÜRETİYOR

Stres seviyesi çok yüksek olan bazı kadınların hücreleri biyolojik açıdan bakıldığında on yıl daha yaşlı görünüyor. Araştırmacılar, stres hormonunun artışına bağlı olarak daha fazla serbest radikal üretildiğini tahmin ediyor. Vücutta stresin etkisiyle üretilen serbest radikaller ise �tamir edici enzime� zarar veriyor. Hızlandırılmış hücre yaşlanması, stres yaşayan insanlarda kalp hastalıkları veya bağışıklık sisteminde zayıflama gibi sorunların daha sık ortaya çıktığını açıklıyor. Stres, kortizol hormonunu artırıyor.

Özellikle düzenli ve yoğun strese maruz kalındığında yaşlanmayla doğal olarak artacak olan kortizol hormonu genç yaşlarda artmaya başlıyor. Kortizol hem hücre yaşlanmasını hızlandırıyor hem de vücudun savunma sistemini zayıflatıyor. Bu nedenle yaşlılıkta yakalanacağımız hastalıklara daha erken yaşlarda yakalanma olasılığı artıyor.

Yine, kadınlık hormonlarından östrojen, başta cilt ve kemikler olmak üzere bedenin yaşlanmasını azaltan etkilere sahiptir. Yoğun ve sürekli strese maruz kalan kadınlarda östrojen salınımı düzensizleşiyor. Bu durum gerek ruhsal hastalıklara yatkınlığı artıyor, gerekse yaşlanmayı hızlandırıyor.

Dr. Ali Ayas

Jose Morinho ve Alba Parietti sık sık yemeğe çıktıklarını ve birbirleriyle çok hoş vakit geçirdiklerini belirttiler.

Türk Uyku Tıbbi Derneği tarafından Antalya’da düzenlenen “10. Uyku Tıbbı Kongresi” başladı. Dernek Başkanı ve Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göğüs Hastalıkları Kliniği Uyku Hastalıkları Tanı ve Tedavi Merkezi Şefi Doç. Dr. Sadık Ardıç, insan bedeninin ertesi gün yeni bir yaşama hazır olması için iyi bir uykunun gerekli olduğunu vurguladı.

Doç. Dr. Ardıç, “İyi uyumayan insan sabah kalktığında mutsuzdur, işe gitmek istemez, huzursuzdur, çevresi için stres oluşturur, üretkenliği azalır, yaşam kalitesi düşer. Kişinin güne dinlenmiş olarak başlaması bu açıdan çok önemlidir” dedi.

Uyku kaynaklı 84 hastalık var

Uykuyla ilintili 84 hastalık olduğunu vurgulayan Doç. Dr. Sadık Ardıç, diş gıcırdatma, sayıklama, gece bilinçsizce kalkıp gezmenin birer uyku problemi olduğunu, ancak genel değerlendirme içinde verdiği zararın az olduğunu ifade etti.

Solunumsal uyku problemlerinin ciddiye alınması gerektiğini vurgulayan Ardıç, halk arasında komik sayılan horlama belirtisinin, çok önemli bir uyaran olduğuna işaret etti.

Ardıç, uyku apnesi sendromu (uykuda solunumun durması) ve solunuma bağlı uyku hastalıklarının başlamasıyla birlikte, bu hastalığa bağlı olarak gelişen yan hastalıkların tedavisinin güç, yaşam kalitesini bozan, insanın üretkenliğinin düşmesi nedeniyle topluma yük olmasına yol açan ve ekonomik kaybın çok yoğun olduğu koşulların oluştuğunu belirtti.

Bagajda uyuyan şoför büyük tehlike

Uyku yoksunluğu ve azlığının da çok önemli bir kavram olduğuna dikkati çeken Doç. Dr. Sadık Ardıç, şöyle devam etti:

“Trafik Yasası, turizm işletmesinde çalışan şoförün yanında yedek bir şoför varsa, aralıklı uyuyarak Edirne’den Van’a kadar seyahat etmesine izin veriyor.

Oysa bu bireylerin, bizim tanımladığımız uyku kalitesinde uyumaları hiçbir şekilde mümkün değil. Çünkü şoförler ya aracın bagajında, iki tekerin arasındaki boşlukta ya da arkada uyuyorlar. Ses, ciddi gürültü, ısı farkı ve yatak konforunun olmayışı gibi dezavantajlarla uyuyorlar.”

İdeal uyku koşulları

Doç. Dr. Ardıç, ideal uykunun koşullarını ise şöyle açıkladı: “Uyku hijyeni denilen şeyin sağlanması gerekiyor. Bireyin rahat edeceği, huzursuz olmadan yatacağı, kişinin ekonomik gücüne göre her türlü materyalden oluşan yatakta yatılmalı.

Uyunulan yer, organizmanın, ışığın uyarısı olmaksızın yapması gereken fonksiyonlara uygun olmalı. 18-22 derece uyku için iyi ısıdır. Uyunulan odada ses olmaması lazım.

Yatak odasında sadece yatak olmalıdır. Televizyon, radyo, kütüphane ve hatta gardırop bile olmamalıdır. Ayrıca bireyler sigara içmemeli, alkol alıyorsa uykudan 4 saat önce içilip bitirilmesi gerekir. Fazla kilo da uykuyu bozan önemli bir faktördür.”

Saglıkveguzellik.net

Tüm dünya toplumları gibi, binlerce yıllık Anadolu mirasının varisi olan Türkiye insanına da bu durumu tersine çevirebilmek için büyük sorumluluklar düşüyor Türkiye’nin doğal kalabilmiş bütün coğrafyalarını birer miras olarak görmek ve onların içinde barındırdıkları binlerce canlı ile birlikte yaşamalarını sağlamak en temel vatandaşlık görevlerimizden biri
Yazının bu bölümünde doğal alanların neden korunması gerektiğini ayrıntısıyla tartışmak istedik Bu gerekçeleri aşağıdaki gibi sınıflandırabiliriz: 1) Ekolojik nedenler, 2) Ekonomik nedenler, 3) Yasal nedenler

Ekolojik Nedenler
Beş kuruş para harcamadan soluk alıyor, suyu ve toprağı dilediğimiz gibi kullanıyoruz Yeryüzündeki her şeyin insan için yaratıldığına inanarak, etrafımızdaki canlı cansız bütün doğal varlıkları kullanıyoruz Atmosferi ısıtıyor, milyonlarca yılda oluşmuş yeraltı kaynaklarının sonsuza kadar yeteceğini sanıyoruz.
Zenginleşmek ve daha çok lüks tüketebilmek en büyük tutkularımız Para, artık bir araç değil, yaşam amacımız Bugün içtiğimiz suyu veren akarsuları barajlara ve daha çok elektriğe, soluduğumuz havayı veren ormanları ikinci konutlara ve otoyollara, karnımızı doyuran toprağı endüstri bölgelerine tercih ediyoruz Yaşamın esas kaynağının ne olduğunu tümüyle unutmuş gibiyiz
Tüm bunları yaparken, `Nereye kadar’ sorusunu aklımıza dahi getirmiyor, gerçeğin acı yüzünü bir an olsun durup düşünmekten korkuyoruz
Oysa yeryüzündeki yaşam, bilimin şu an bulunduğu noktada çözemeyeceği kadar karmaşık bir şey Bugün insanın yaptıklarının yaşamın bütününü nasıl etkilediğini tam olarak bilemiyoruz Ancak bilebildiklerimiz, dünyadaki varlığımızın yanlış bir yola saptığını anlamaya yetiyor Çok sayıda canlının nesli tarihte eşi görülmemiş bir hızla tükeniyor, küresel ısınmanın olumsuz etkileri her geçen gün daha da somutlaşıyor, yeraltı ve yerüstü kaynaklarını ele geçirmek için hiçbir kural tanımayan savaşlar yapılıyor ve tüm gün zenginleşmek için çalışan, ancak kendisi zenginleşirken doğayı fakirleştiren bir insanlık büyüyor
Yeryüzündeki ekolojik düzen, bugünkü yaşam biçimiyle insanoğlunu artık taşıyamıyor
Dünyadaki doğal alanların en azından bu haliyle korunması ve bozulanların onarılması, yaşamın devamını sağlamak için yapılması gereken en önemli şey Çünkü kaybedilen her karış doğal alan, sonunda belki de yeryüzünün bir köşesinde küçük bir kıyamet kopmasına, bir canlı türünün yok olmasına ve yeryüzündeki ekolojik düzenin biraz daha yara almasına neden oluyor
Yeryüzünde yaşam bugün devam ediyor Ama nereye kadar?

Ekonomik Nedenler
Doğal alanların herhangi bir yapılaşmaya veya yatırıma gerek kalmadan da ekonomiye büyük katkıları olduğu gerçeği, günümüzde daha da iyi anlaşılmaya başlandı Ekolojik ekonomi, bu konuyu araştıran bir bilim dalı Bu alanların kaybedilmesi sadece biyolojik çeşitliliğin ve kültürlerin değil, aynı zamanda bu bölgelerde yaşayan insanların geleneksel gelir kaynaklarının da yok olması anlamına geliyor Örneğin, barajlarla birlikte nehir vadilerinin tabanında yıllar içinde oluşmuş en verimli tarım toprakları, sulak alanların kaybıyla balıkçılık ve saz kesimi gibi gelir kaynakları, makilik alanlar ve diğer mera alanlarının ikinci konutlarla yok edilmesiyle de hayvancılık büyük zarar görüyor
Doğal alanların yok edilmesi, doğa turizmi gibi yeni gelişen sektörlerin gelişim sürecini durduruyor
Diğer bir gerçek de, bir bölgenin doğal yapısına uyumsuz yapılan girişimleri sürdürme maliyetinin çok yüksek oluşu Bu da yapılan harcamanın, orta vadede ölü yatırım haline dönüşmesine ve o alanın kaynak değerinin boşuna kullanılmasına neden oluyor Örneğin, mera değeri olan Orta Anadolu tuzcul bozkırlarında şekerpancarı üretmek için yapılan yatırımlardan kısa bir süre verim alındıktan sonra bu topraklar bozulmaya başlıyor ve hem tarım alanı, hem de mera olarak değerini kaybediyor Sonuçta hem doğal alanlar kaybedilmiş oluyor, hem geleneksel geçim biçimleri zarar görüyor, hem de eldeki parasal kaynaklar yanlış yatırımlar yüzünden boşa harcanmış oluyor

Yasal Nedenler

Üniversite yerleşkelerinin ormanlara kurulmasında hiçbir bilimsel zorunluluk yok Fakat İstanbul’da 19 milyon metrekarelik ormanlık alan, vakıf üniversitelerine yerleşke yapmak amacıyla verildi Bu paydan Koç Üniversitesi’ne de 1921735 metrekare düştüBütün bu yararlarından dolayı doğal alanların korunması veya kullanılması, şahsi veya belirli bir grubun menfaatlerine göre karar verilen bir konu olamaz Artık bu dünyayı herkesle paylaştığımız ve bu paylaşımda ancak bir diğer canlı türü kadar hak sahibi olduğumuz konusunda bütün insanlık olarak düşünmeye ve yapılanları sorgulamaya başlıyoruz Yeryüzündeki yok oluşu daha iyi kavradıkça aklımız ve değerlerimiz bizi hep aynı noktaya götürüyor: Doğal yaşamı insanoğluna karşı yine insanoğlunun alacağı tedbirler koruyabilir
Bu konuda, sayısız çalışmalarla şekillenen ve altına imza atılan yasalar var Bu yasalar, ulusları kendi kaynaklarını korumaya özendiren, geleceğini biçimlendirirken uzun vadeli düşünmeye zorlayan ve ortak bir doğa koruma bilinci üzerine kurulmuş düzenlemeler Dünyada doğal alanları korumak için konulmuş yasaların ortak noktalarını aşağıdaki şekilde sıralıyoruz:
a) Yeterli yaşam koşulları sağlayan onurlu ve refah içinde bir çevrede yaşamak her insanın temel hakkıdır
b) Doğal alanlar ve biyolojik çeşitlilik ortak mirasımızdır ve sorumluluğumuz bu mirası korumak ve geleceğe aktarmaktır
c) Doğal yaşam, insan faaliyetleri nedeniyle hızla yok olmaktadır
d) Özenli planlama ve yönetim ile dünyanın doğal kaynakları hava, su, toprak, hayvan ve bitkiler, özellikle de doğal ekosistemleri temsil eden coğrafyalar korunmalıdır
e) Doğal alanlarımız kendi öz değeri yanında iktisadi, sosyal, sıhhi ve kültürel değerlerin bir bütünüdür ve bu nedenle ekonomik kalkınma planlamasında doğanın korunmasına önem verilmelidir
Bu saptamaların hemen hemen tamamı, Türkiye’nin kendi ulusal yasaları ve/veya taraf olduğu uluslararası sözleşmeler kapsamında da yer almaktadır Örneğin, Birleşmiş Milletler Biyolojik Çeşitlilik Sözleşmesi 21 Kasım 1996 tarihli ve 96/8857 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı’yla onaylanmış ve bu sözleşmenin 8d maddesi ile Türkiye, “Ekosistemlerin ve doğal yaşam ortamlarının korunmasını ve yaşayabilir tür popülasyonlarının doğal ortamlarında tutulmasını teşvik etmeyi” taahhüt etmiştir